Nguyễn Hoàng Văn
26-4-2026
Tại sao hào quang của “Chúa Trump” chỉ nhấp nháy trên tay mà không rực rỡ quanh cổ, quanh đầu? [1]
Chưa từng thể hiện một sở thích hay hiểu biết văn học nghiêm túc nào mà, thậm chí, còn bị xem là mắc chứng dyslexia, vậy mà Trump, qua việc diễn tả mình là Đấng Cứu Thế theo phong cách truyện tranh cho trẻ con, lại khiến tôi thắc mắc với câu hỏi là ông ta, phải chăng, đã đọc hay dự cảm được những tình thế bi hài mà những nhân vật của Marcel André Aymé vướng vào? [2]
Aymé (1902–1967) là nhà văn và kịch tác gia Pháp nổi tiếng với nhiều truyện ngắn châm biếm mà, với hiệu ứng quang học nói trên, đã khiến tôi nghĩ ngay đến nỗi khổ của tôn ông Duperrier trong truyện ngắn “The State of Grace”, khi được ơn trên ban phát hồng ân với vừng hào quang rực rỡ trên đầu, ngày và đêm.
Đặc ân dành cho cho một con chiên ngoan lại trở thành một hình thức tra tấn, một tình thế trớ trêu mà đầu tiên là sự tù túng, mất tự do. Là người khiêm cung, không muốn khoe khoang hồng ân mà cũng không thể ra đường với một cái đầu kỳ dị, Duperrier chỉ có thể tự giam lỏng mình ở nhà nhưng, khổ nổi, càng cố thủ trong nhà, lại càng khiến người vợ ngứa mắt với cái đầu như là cái… đèn. Hãy tưởng tượng cái cảnh phải ở lì trong nhà với một bà vợ suốt ngày than thở, cằn nhằn. Thúc ép chồng phải làm sao để ơn trên rút lại vừng hào quang, bà đưa ra cái logic rằng, nếu phần thưởng ấy là dành cho sự thiện lương thì, để được sống bình thường, ông phải thôi làm người… lương thiện.
Nghĩa là phải phạm lỗi. Nếu tội lỗi đầu tiên trong danh sách “thất lỗi” mà các cha xứ hằng răn dạy là kiêu ngạo thì Duperrier, vốn rất khiêm tốn, bắt đầu vênh váo với đặc ân đã nhận nhưng vẫn không ăn thua, cái đầu vẫn là cái đèn. Duperrier bèn lần mò sang tội thứ hai là tham ăn, ngấu nghiến hết mớ món thức ăn ngon này sang mớ khác nhưng phạm lỗi kiểu này thì tốn kém quá trong khi vẫn chưa thấy chút xíu hiệu nghiệm nào. Xót của, người vợ ra lệnh kết thúc thì Duperrier, vốn đang bén mùi, lại đùng đùng phát cáu và, do đó, vô hình trung, lại phạm thêm lỗi thứ ba là “giận dữ”.
Nhưng vẫn không ăn thua, vừng hào quang vẫn lì lợm quanh đầu, không chịu lịm đi, dẫu chỉ một phần mười hay một phần trăm quang độ candela. Duperrier lại buông mình vào những tội lỗi không tốn kém khác như ganh tỵ, lười biếng và tham lam nhưng cái đầu cũng vẫn không chịu tối lại. Đâm lao thì phải theo lao và, đến nước này, Duperrier biết làm gì hơn nếu không tiếp tục với tội lỗi thứ bảy là dâm dục?
Vấn đề là vợ chồng Duperrier đã chọn lựa đời sống thanh khiết của người tu hành và bây giờ ông ta không nỡ lòng lôi kéo vợ vào cuộc bởi, nếu vậy, thành tựu bấy lâu của bà sẽ là công cốc cả. Duperrier đành phải … hy sinh một mình, ăn bánh trả tiền với một cô gái điếm, tới đâu thì tới. Sự việc diễn ra tại một khách sạn rẻ tiền và, ngay sau cái khoảnh khắc ý thức được rằng mình đã phạm lỗi, lẽ ra phải háo hức chờ đợi vừng hào quang trên đầu lịm tắt thì Duperrier, trong sự tê dại của cảm xúc khi những khoái cảm nhục dục tràn ngập chân thân, đã quay sang cảm tạ ơn trên bởi đã ban thưởng cho mình một quà tặng vô cùng quý giá.
Bản chất tội lỗi hay ý đồ đằng sau hành vi phạm tội mới là vấn đề? Hưởng lạc, trong một mức độ nào đó, đâu phải là tội lỗi? Vân vân, chúng ta có thể hiểu câu chuyện theo nhiều khía cạnh khác nhau nhưng vấn đề ở đây là “Chúa Trump”, liệu ông ta đã dự cảm được nỗi khổ của vừng hào quang trên đầu nên mới cho hai tay mình phát sáng như hai cái bóng đèn? Trump hiểu rõ gánh nặng của một người lương thiện? Hay là bảy tội lỗi mà Duperrier lần lượt xâm phạm vẫn chưa là cái gì cả? Nhưng không chỉ mỗi một Duperrier, hãy còn khá nhiều nhân vật khác của Aymé mà, nếu chịu khó nhìn lại, sẽ thấy cũng khá… vận vào Trump.
Như Machelier, nhân vật trong “Saint-Sulpice Street”, một nghệ sĩ dương cầm vừa mới ra tù sau bản án oan vô tình lọt mắt xanh một nghệ sĩ nhiếp ảnh đang lùng kiếm người mẫu để thực hiện bộ ảnh Chúa Jesus. Râu dài, tóc dài, khuôn mặt người nghệ sĩ túng thiếu với những ẩn ức về sự oan khiên đã làm nên thần thái của kẻ đang gánh chịu kiếp nạn và bức hình gặp thành công lớn về thương mại. Phố phường tràn ngập ảnh Chúa… Machelier và, dần dà, nghệ sĩ này chợt có cảm tưởng mình là Đấng Cứu Thế nên, vô hình trung, lại hành xử, nói năng như là đấng bề trên để mở ra một bi hài kịch dở khóc dở cười.
“Chúa Trump”, cũng là một bi hài kịch đan xen cười khóc như thế. Làm con tỷ phú rồi làm tỷ phú, từ nhỏ đến lớn Trump đã muốn gì được đó, đến khi nhảy ra làm chính trị thì chỉ tuyển dụng toàn một lũ nịnh thần, chỉ biết dạ vâng, Trump có “tưởng” mình là Chúa cũng chẳng có gì là lạ [3].
Nhưng liệu Trump có đứng về phía Chúa, tượng trưng cho lẽ phải và sự thật? Hãy nghĩ đến Malicorn, viên thừa phát lại tàn nhẫn trong “The Bailiff” của Aymé. Bao nhiêu năm lạnh lùng thực hiện lệnh tòa để tịch biên gia sản của người nghèo, hay tống cổ họ ra khỏi nhà thuê trong tiết Đông buốt giá, Malicorn đã lăn đùng ra chết sau một bữa ăn no nhưng, dù bị xem xét là có tội, vẫn được các Thành canh gác cánh cổng Thiên Đàng cho cơ hội làm lại, học lấy bài học của mình.
Và Malicorn học làm người lương thiện một cách chăm chỉ với hạn ngạch tự đặt ra là mỗi ngày phải làm mười hai việc tốt. Mà Malicorn còn cực kỳ đề cao cảnh giác, mỗi khi thấy thân thể bộc lộ triệu chứng bất thường, tỷ như đầy bụng chẳng hạn, thì lại cuống quýt nâng cao hạn ngạch việc thiện, tăng lên mười lăm hay mười sáu việc mỗi ngày. Mà Malicorn lại rành mạch, chi ly, y hệt một nhà kế toán. Bao nhiêu việc thiện đều được ghi hết vào mấy cuốn sổ dày, thí dụ việc tăng lương cho người đầy tớ tuy nhiên tất cả chỉ là công cốc bởi các Thánh xem như là chuyện tào lao, chẳng hề để tâm chú ý.
Nhưng Malicorn vẫn vào được thiên đàng với sự chào đón tưng bừng chỉ nhờ vào lời “đả đảo” trong lần thi hành công vụ cuối cùng. Thay vì máy móc thực hiện trát tòa, nhân danh chủ nhà mà tống cổ một góa phụ ra khỏi nhà, Malicorn đã đứng về phía bà, thậm chí ngăn cản chủ nhân và “đả đảo” ông ta, bị ông ta nổi cáu rút súng bắn chết ngay tại chỗ. Xem xét vấn đề, các Thánh không đếm xỉa gì đến mấy cuốn sổ việc thiện mà chỉ lưu ý rằng, trong những giây phút cuối cùng, Malicorn đã hô to khẩu hiệu “Đả đảo bọn cho thuê nhà”.
“Đả đảo bọn cho thuê nhà” là đả đảo cái nghề ruột của Trump, một tài phiệt địa ốc. Dĩ nhiên là có nhiều bậc hạng chủ nhân khác nhau, không ai giống ai nhưng Trump thì khác. Trump là tỷ phú địa ốc đã khai phá sản sáu lần mà vẫn là tỷ phú. Và khi cắt bỏ chương trình trợ cấp y tế và viện trợ nước ngoài để giảm thuế cho giới chủ nhân tỷ phú, Trump đã thực sự “Đả đảo người nghèo”, “Đả đảo người thuê nhà” và “Đả đảo người mắc bệnh”.
Vẫn còn có khá nhiều nhân vật và câu chuyện của Aymé có thể giúp chúng ta nhìn “Chúa Trump” qua từng góc cạnh khác nhau mà, có lẽ, quen thuộc với người Việt hơn cả là “The Man Who Could Walk Through Walls” qua bản dịch “Người đi xuyên tường” của Phùng Văn Tửu mà tôi đã đọc cách đây trên 40 năm.
Nhân vật chính là Dutilleul, một công chức tầm thường, ngày nọ vô tình phát hiện mình có khả năng đi xuyên tường và dần dà sử dụng năng lực đặc biệt này vào những mục đích khác nhau. Đầu tiên là trả thù cá nhân, từ những mâu thuẫn vặt nơi công sở rồi từ từ “nâng cao” để nổi tiếng, với các vụ trộm ngân hàng táo bạo, những vụ vượt ngục thần kỳ rồi để rong chơi ái tình. Nếu giới mày râu thích tán câu “Mọi sự đổ bể là do đàn bà mà ra” thì anh ta cũng đổ bể như thế, sau một lần xuyên tường, đột nhập vào nhà người ta mà dan díu với vợ người ta. Kiệt sức sau một lần mèo mả gà đồng như thế, Dutilleul nốc đại những viên thuốc tình cờ tìm thấy trong ngăn kéo bởi tưởng là thuốc đau đầu để rồi, khi rời đi, mới phát hiện mình đã mất đi năng lực xuyên tường và vĩnh viễn bị giam trong một bức tường, đâu đó giữa Paris.
Trump, cơ hồ, cũng đã rất nhiều lần “xuyên tường”. Bằng sức cám dỗ dân túy kỳ dị, Trump đã bước qua những tường thành của nghĩa lý thông thường, của trí tuệ hàn lâm, của quy ước chính trị và ngoại giao. Trump, theo cáo buộc về những vụ phiêu lưu ái tình, cũng đã vượt qua bức tường của đạo lý nên mới bị quả báo với hồ sơ Epstein. Và Trump, như câu chuyện đang bàn, chẳng đã đi xuyên qua bức tường của quy ước tôn giáo để tự diễn tả mình như là Giáo Hoàng và như là Chúa hay sao? Mà Trump, có lẽ, cũng đang bước vào sự đổ bể như là Dutilleul, cũng “do đàn bà”.
Cả thế giới đang “đổ bể” về kinh tế vì xung đột Mỹ – Iran. Theo nhiều phân tích thì Trump có điên rồ gây chiến với Iran là do bị cùng đường với Hồ sơ Epstein, muốn dùng bom đạn để khỏa lấp chuyện chiếu giường, tuy nhiên toan tính đã không thành [4]. Trump bây giờ, trông như một kẻ sa lầy, càng vùng vẫy, càng tạo kịch tính bao nhiêu thì càng lún sâu vào cái hố bùn ấy bấy nhiêu, hố bùn Epstein và hố bùn Iran. Qua bao nhiêu ồn ào về sự ngạo mạn với ơn trên và báng bổ thánh thần thì, cũng có lúc, Trump cũng nhận ra cái như cầu được “đánh giá” là đứng về phía của thánh thần nên, cũng có khi, giả lả bày vẽ ra bộ mặt của một con chiên ngoan lành [5].
Nhưng khi tự diễn tả mình như là Chúa, Trump đã xâm phạm trầm trọng điều răn đầu tiên của Thập Giới mà, theo Cựu Ước, Đức Chúa Trời đã ban cho Moses trên đỉnh núi Sinai. Ngay từ đầu “Thập giới” buộc chúng sinh chỉ “Thờ phượng một Đức Chúa Trời và kính mến người trên hết mọi sự”, còn Trump thì, qua hình ảnh “Chúa Trump”, lại thờ phượng chính mình.
Trump, khi nhậm chức vào năm 2016, đã trở thành Tổng thống Mỹ đầu tiên không tuyên bố “God bless America” trong diễn văn nhậm chức [6]. Nếu những tín đồ Tin Lành cho rằng quyền lực tôn giáo cao nhất ở cõi trần này là Kinh Thánh thì Trump, thay vì chuyên tâm học hỏi Kinh Thánh, lại xem đây là một món hàng trong một giao dịch thuộc vào hàng trơ tráo nhất [7].
Nếu những tín đồ Công Giáo xem quyền lực cao nhất của Giáo hội tập trung vào tay Giáo Hoàng thì Trump không chỉ tự diễn tả mình là Giáo Hoàng mà, sau đó, còn công kích, gây sự với Giáo Hoàng. Bao nhiêu điều như thế, như một ma trận “thập diện mai phục”, Trump lại sa vào tình trạng bữa tỉnh bữa say, lúc là Đấng Cứu Thế, lại có lúc là chiên ngoan [8].
Những lúc hiếm hoi chọn làm “chiên ngoan” như thế thì Trump, ắt hẳn, đang cảm thấy bất an, khao khát một sự cứu rỗi hay, thực tế hơn, một sự hạ cánh an toàn?
Bằng kỹ xảo AI, Trump đã lồng lộng xuất hiện như là “Chúa” giữa những binh sĩ Mỹ trang bị tận răng bay xuống như là thiên sứ và những chiến đấu cơ đầy năng lực hủy diệt như những cánh chim báo tin lành. Có người bảo rằng, sự tưởng tượng này đầy chất “huyền ảo” nhưng, theo tôi, đó thực chất chỉ là “tầm nhìn truyện tranh”. Cái thế giới phi thực mà giới kinh doanh giải trí vẽ vời để chiêu dụ trẻ con và khi sử dụng trò này ra để “dụ dỗ” nhân loại, cái ông Trump 79 tuổi này làm tôi nhớ ngay lại một truyện tranh đọc hồi còn học lớp Hai, “Cảnh sát trưởng đối đầu đảng Đầu Bò”, cũng cái trò pha trộn thực hư và sự cứu rỗi từ vũ khí. Bị mai phục trên đèo cao, bị bắn ngả xe, nhào lộn trên không trung, rơi từ độ cao trên ngàn mét, những tưởng ông cảnh sát trưởng sẽ tan xương nát thịt nhưng may mà có Tề Thiên Đại Thánh xuất hiện đúng lúc, Tề Thiên ném cây thiết bảng ra hô biến để trở thành cái giường nệm êm ái lót lưng ngay lúc ông cảnh sát trưởng vừa chạm đất.
Tôi nghĩ đến câu chuyện của Tề Thiên bởi nhìn từ góc độ của Thiên Chúa giáo, càng ngày Trump càng bất lợi. Lẽ nào Đức Chúa Trời lại ra tay cứu rỗi cho kẻ đã xúc phạm mình trầm trọng, ngay từ điều răn thứ nhất? Lẽ nào Chúa lại nương tay với kẻ đã xúc phạm đến “quyền lực tối cao” của tôn giáo mình trên dương thế, trong cả cái nhìn của Tin Lành và Công Giáo? Trump như thế, trong “tầm nhìn của truyện tranh”, đang lọt vào tình thế “chỉ Tề Thiên mới cứu nổi”. Nhưng có tin vào thế giới phi thực này thì Tề Thiên, bất quá, cũng chỉ là một con khỉ và, nói như thế, cũng có nghĩa là “Chỉ có khỉ mới cứu được Trump”.
Loài khỉ, theo Học thuyết tiến hóa, Theory of Evolution, là tiền thân của loài người. Làm người mà tự đẩy mình vào tình thế chỉ có khỉ mới cứu nổi, ắt phải là một kiểu thoái hóa hay phản tiến hóa. Liệu trường hợp tổng thống một siêu cường quốc cùng cái khối đông hò reo ủng hộ phía sau có đủ nghiêm trọng đến mức thúc đẩy giới khoa học thực sự hướng đến một Theory of De-evolution nghiêm túc hay không?
Tham khảo:
- https://www.abc.net.au/news/2026-04-14/donald-trumps-ai-jesus-post-sparks-backlash/106561182
- https://www.memesita.com/does-donald-trump-have-dyslexia-harvard-expert-analysis/
- https://theconversation.com/trump-surrounds-himself-with-sycophants-its-a-terrible-way-to-run-a-business-and-a-country-257391
- https://www.timesnownews.com/world/us/us-news/us-president-donald-trump-iran-war-epstein-files-ayatollah-khamenei-death-article-153738356
- https://www.msn.com/en-us/news/news/trump-tries-to-get-on-god-s-good-side-after-week-of-blasphemy/ar-AA21o3bj
- https://mashable.com/article/donald-trump-god-bless-america-reagan
- https://www.thepricer.org/how-much-does-the-trump-bible-cost/
Kinh Thánh Trump in ở Trung Quốc với phí tổn $2.84, mang về Mỹ bán với giá $60, ấn bản đặc biệt có chữ ký của Trump giá $1000.