Thượng viện Mỹ thông qua dự luật ngân sách, nhưng chính phủ Mỹ vẫn sẽ đóng cửa từ ngày 31/1 vì Hạ viện nghỉ và không thể duyệt văn kiện.
Thượng viện Mỹ ngày 30/1 thông qua gói ngân sách chính phủ với tỷ lệ 71 phiếu thuận và 29 phiếu chống. Tuy nhiên, Hạ viện Mỹ đã nghỉ cuối tuần và không thể phê chuẩn dự luật được Thượng viện thông qua, ít nhất là cho đến khi quay trở lại làm việc vào ngày 2/2.
Điều này đồng nghĩa tình trạng gián đoạn ngân sách là không thể tránh khỏi và chính phủ Mỹ sẽ đóng cửa từ 0h ngày 31/1. Dù vậy, các lãnh đạo Thượng viện Mỹ lạc quan rằng dự luật mới sẽ nhanh chóng chấm dứt tình trạng này, có thể là trong vòng vài ngày.
Bế tắc về ngân sách chính phủ Mỹ bắt nguồn khi đảng Dân chủ bất bình về các biện pháp trấn áp nhập cư cứng rắn của chính quyền Tổng thống Donald Trump, đặc biệt là sau hai vụ bắn chết công dân Mỹ da trắng tại thành phố Minneapolis tháng này. Sự việc đã thổi bùng căng thẳng và làm gia tăng phản đối đối với việc phê duyệt ngân sách mới cho Bộ An ninh Nội địa (DHS).
Theo thỏa thuận giữa Nhà Trắng và giới lãnh đạo đảng Dân chủ tại Thượng viện Mỹ, các nhà lập pháp đã thông qua 5 dự luật ngân sách còn tồn đọng để tài trợ cho hầu hết chính phủ liên bang đến hết năm tài chính vào tháng 9.
Riêng ngân sách cho DHS đã được tách riêng và chỉ gia hạn thêm hai tuần, nhằm tạo thời gian cho các nhà lập pháp đàm phán về những thay đổi trong hoạt động của cơ quan này.
Tổng thống Trump công khai ủng hộ thỏa thuận và thúc giục hai đảng tìm tiếng nói chung về vấn đề ngân sách. Điều này cho thấy ông cũng mong muốn tránh đợt đóng cửa chính phủ kéo dài lần thứ hai trong nhiệm kỳ này, sau đợt đình trệ kỷ lục 43 ngày gây thiệt hại cho nền kinh tế Mỹ khoảng 11 tỷ USD hồi năm ngoái.
Đóng cửa chính phủ sẽ dẫn tới đóng băng ngân sách cho những hoạt động liên bang không thiết yếu, buộc các cơ quan ngừng dịch vụ, cho nhân viên nghỉ không lương hoặc yêu cầu làm việc không lương. Các bộ ngành từ quốc phòng, giáo dục, giao thông đến nhà ở sẽ bị ảnh hưởng lớn nếu tình trạng đóng cửa kéo dài.
Theo Cơ quan Nghiên cứu Quốc hội Mỹ, kể từ năm 1977 đến nay, chính phủ Mỹ đã trải qua 10 lần bị gián đoạn ngân sách kéo dài không quá 3 ngày, phần lớn không gây ảnh hưởng đáng kể.
Thanh Tâm (Theo Reuters, AFP)